Ανθή Σουβατζόγλου – Ψυχανάλυση, Ψυχολογία & Αυτογνωσία-psychoanalyseto

  Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας διαβάσω αποσπάσματα από τον λόγο του Σωκράτη, όπως παρουσιάζεται στο έργο του Πλάτωνα «Συμπόσιον».Το έργο αυτό συχνά αναφέρεται ως «περί έρωτος». Ωστόσο,ο χαρακτηρισμός αυτός θεωρείται ανακριβής, καθώς ο κατεξοχήν πλατωνικός διάλογος που πραγματεύεται τον έρωτα είναι ο «Φαίδρος». Το «Συμπόσιον» διαδραματίζεται στην οικία του Αγάθωνα, γεγονός από το οποίο αποδίδεται και ο δεύτερος τίτλος του, «περί Αγαθού».Ακολουθούν αποσπάσματα από τον λόγο του Σωκράτη. .... Τα Λόγια για τον Έρωτα που άκουσα κάποτε από μια γυναίκα από τη Μαντίνεια, τη Διοτίμα... θα προσπαθήσω να σας διηγηθώ... Εγώ τότε της έλεγα διάφορα,..., πως ο Έρωτας είναι μεγάλος θεός και συνυπάρχει με τα ωραία.... Και αυτή γελώντας είπε: -και πώς Σωκράτη παραδέχονται όλοι αυτοί ότι είναι μεγάλος θεός, αφού λένε ότι δεν είναι καν Θεός; -ποιοι είναι αυτοί; Ρώτησα τότε εγώ -ο ένας είσαι εσύ και η άλλη είμαι εγώ...Πες μου λοιπόν: δεν πιστεύεις πως οι θεοί είναι ευτυχισμένοι και ωραίοι...

  Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για έναν ποιητή που δεν έγραψε απλώς για τη θάλασσα, αλλά τη μετέτρεψε σε πατρίδα της ποίησής του,μιας  και περισσότερο ταξίδεψε μέσα στη μοναξιά, τη νοσταλγία και την αδιάκοπη αναζήτηση του ανθρώπου για έναν μακρινό ορίζοντα, παρά σε θάλασσες... Θα σας μιλήσω για τον Νίκο Καββαδία. Ο Νίκος Καββαδίας δεν είναι ένας ποιητής που μένει ήσυχα κλεισμένος στις σελίδες ενός βιβλίου. Το όνομά του μοιάζει να έρχεται μαζί με τη μυρωδιά του αλατιού, τον ήχο του ασυρμάτου και τη σκιά ενός πλοίου που χάνεται στο βάθος. Είναι ο ποιητής των μακρινών ταξιδιών και των γαλάζιων πόντων, των εξωτικών λιμανιών αλλά και των ανθρώπων που ζουν διαρκώς ανάμεσα σε δύο κόσμους: στην επιθυμία της φυγής και στη βαθιά ανάγκη της επιστροφής. Ίσως γι’ αυτό η ποίησή του εξακολουθεί να συγκινεί. Γιατί πίσω από τα καράβια, τις θάλασσες και τα ξένα τοπωνύμια, ο Καββαδίας μιλά για εκείνη την ανησυχία που κάνει τον άνθρωπο να κοιτάζει πάντα λίγο πιο πέρα από τον...

  Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για τις Πανελλήνιες εξετάσεις και για το πώς μπορούμε να τις αντιμετωπίσουμε με περισσότερη ηρεμία, θάρρος και χαρά, και λιγότερο άγχος. Κάθε χρόνο, γύρω από αυτή την περίοδο, δημιουργείται μια ατμόσφαιρα έντασης. Οι εξετάσεις παρουσιάζονται σαν ένα σημείο ορόσημο που “κρίνει τα πάντα”. Όμως, όσο πιο πολύ μεγαλώνει αυτή η ιδέα μέσα μας, τόσο πιο βαριά γίνεται η εμπειρία για τους μαθητές. Και κάπου εκεί, ξεχνάμε κάτι βασικό: οι Πανελλήνιες είναι μια στιγμή αξιολόγησης γνώσεων, όχι αξιολόγηση της αξίας ενός ανθρώπου. Το άγχος, από μόνο του, δεν είναι εχθρός. Είναι ένας φυσικός μηχανισμός του οργανισμού που μας κινητοποιεί. Όμως όταν γίνεται υπερβολικό, δεν μας βοηθά να αποδώσουμε καλύτερα· μας μπλοκάρει. Η σκέψη θολώνει, η μνήμη δυσκολεύεται, και το μυαλό εγκλωβίζεται σε σενάρια αποτυχίας. Γι’ αυτό χρειάζεται να θυμόμαστε ότι δεν πρέπει να “πολεμήσουμε” το άγχος, αλλά να το ρυθμίσουμε. Ένας μαθητής που προετοιμάζεται για τις εξετάσ...

  Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα ο θαυμασμός μου ίσως να μην μπορεί να κρυφτεί πίσω από αυτές τις άψυχες λέξεις αυτού του άρθρου, γιατί υπάρχουν πρόσωπα που ανήκουν στην ιστορία αλλά υπάρχουν και πρόσωπα που ξεπερνούν την εποχή τους και γίνονται συνομιλητές όλων των αιώνων. Ο Σωκράτης ανήκει αναμφίβολα στη δεύτερη κατηγορία.  Δεν υπήρξε απλώς ένας Αθηναίος φιλόσοφος του 5ου αιώνα π.Χ.· υπήρξε μια πνευματική τομή τόσο βαθιά, ώστε η ιστορία της αρχαίας ελληνικής φιλοσοφίας χωρίστηκε σε δύο μεγάλες περιόδους: πριν από τον Σωκράτη και μετά τον Σωκράτη. Και αυτό δεν είναι μια συμβατική ταξινόμηση των ιστορικών,είναι η αναγνώριση μιας πραγματικής επανάστασης στον τρόπο με τον οποίο ο άνθρωπος σκέφτηκε για τον εαυτό του. Πριν από τον Σωκράτη, οι μεγάλοι Έλληνες στοχαστές και φιλόσοφοι στρέφονταν κυρίως προς τη φύση και το σύμπαν. Αναζητούσαν την πρώτη αρχή των όντων, την ύλη από την οποία συγκροτείται ο κόσμος, τους νόμους που διέπουν την αλλαγή και τη σταθερότητα. Οι προσωκρατ...

Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για τον έρωτα που συμβαίνει έξω από τον γάμο και είναι απόδραση, φαντασίωση αλλά και ευθύνη. Ο έρωτας έξω από τον γάμο δεν εμφανίζεται ξαφνικά. Δεν είναι πάντα αποτέλεσμα έλλειψης αγάπης, ούτε αποκλειστικά ηθικής αδυναμίας. Πολύ συχνά, είναι μια προσπάθεια διαφυγής. Μια ψυχική έξοδος από μια ζωή όπου κάποιος νιώθει εγκλωβισμένος, αόρατος, συναισθηματικά παραμελημένος ή βαθιά μόνος. Ο άνθρωπος έχει ανάγκη να νιώθει ζωντανός. Όταν η καθημερινότητα γίνει μηχανική, όταν η σχέση χάσει την επικοινωνία, την επιθυμία ή το μοίρασμα, τότε η φαντασία αρχίζει να λειτουργεί σαν καταφύγιο. Και εκεί ακριβώς γεννιέται συχνά ο εξωσυζυγικός έρωτας. Δεν ερωτευόμαστε μόνο έναν άνθρωπο. Ερωτευόμαστε κυρίως αυτό που φανταζόμαστε ότι θα ζήσουμε μαζί του. Προβάλλουμε πάνω του τις ανεκπλήρωτες ανάγκες μας, τα χαμένα κομμάτια του εαυτού μας, την ανάγκη μας να ξαναγίνουμε επιθυμητοί, ελεύθεροι ή σημαντικοί. Πλάθουμε ιδανικά σενάρια που πολλές φορές απέχουν πολύ ...

Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για την αγάπη και πόσο σημαντική είναι όταν υπάρχει μέσα μας.  Υπάρχει μια πολύ όμορφη ιστορία που λέει πως κάποτε, σε ένα νησί, κατοικούσαν όλα τα ανθρώπινα συναισθήματα και οι αξίες: η αγάπη, η λύπη, ο πλούτος, η αλαζονεία, η ευτυχία και η γνώση. Μια μέρα έμαθαν πως το νησί θα βυθιζόταν και όλοι άρχισαν να ετοιμάζονται για να φύγουν.Η αγάπη, όμως, όπως πάντα, έμεινε τελευταία. Γιατί η αγάπη αντέχει, υπομένει, περιμένει. Όταν κατάλαβε πως το νησί πραγματικά χανόταν, άρχισε να ζητά βοήθεια. Πρώτα πέρασε από μπροστά της ο πλούτος με ένα πολυτελές σκάφος. «Πλούτε, μπορείς να με πάρεις μαζί σου;» τον ρώτησε. Και εκείνος απάντησε: «Δεν μπορώ. Το σκάφος μου είναι γεμάτο χρυσά, ασήμια και διαμάντια. Δεν υπάρχει χώρος για σένα». Λίγο αργότερα εμφανίστηκε η αλαζονεία. «Αλαζονεία, μπορείς να με βοηθήσεις;» Και εκείνη απάντησε: «Δεν γίνεται. Είσαι βρεγμένη και θα χαλάσεις το όμορφο πλοίο μου».Η αγάπη, απογοητευμένη, στράφηκε προς τη λύπη. «Λ...

  Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για το φαινόμενο της εξωτερικής ομορφιάς το οποίο έχει ξεκινήσει ήδη από την προηγούμενη δεκαετία και συνεχίζει μέχρι και την περιόδο που διανύουμε,να χαρακτηρίζεται από συγκεκριμένα μορφολογικά στοιχεία. Ποιά είναι όμως αυτά; Τα χαρακτηριστικά που θεωρούνται "αποδεκτά "είναι ημικρή μύτη και  τα έντονα σαρκώδη χείλη. Το πρότυπο αυτό όμως, δεν αποτελεί απλώς μια αισθητική τάση, αλλά λειτουργεί κανονιστικά, επηρεάζοντας ουσιαστικά τις επιλογές των ατόμων.  Πολλοί άνθρωποι οδηγούνται ακόμη και σε αισθητικές επεμβάσεις, προκειμένου να προσεγγίσουν αυτό που θεωρείται κοινωνικά αποδεκτό πρόσωπο. Για να κατανοήσουμε το φαινόμενο, είναι απαραίτητο να εξετάσουμε τον ρόλο της ψυχολογίας. Ο άνθρωπος έχει βαθιά ανάγκη να ανήκει σε ένα σύνολο και να γίνεται αποδεκτός από αυτό. Η εξωτερική εμφάνιση αποτελεί ένα άμεσο και ισχυρό μέσο κοινωνικής ένταξης, καθώς μέσω αυτής το άτομο επιδιώκει τόσο την ταύτιση με τους άλλους όσο και την αν...

 Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για την απώθηση στην ψυχανάλυση. Με την ακριβή έννοια του όρου «απώθηση» εννοούμε το εγχείρημα με το οποίο το υποκείμενο επιδιώκει να απωθήσει προς το ασυνείδητο ή να διατηρήσει στο ασυνείδητο αναπαραστάσεις, σκέψεις, εικόνες, αναμνήσεις που συνδέονται με την ενόρμηση. Με μια πιο αόριστη έννοια, ο Φρόιντ εκλαμβάνει μερικές φορές τον όρο «απώθηση» σαν να ήταν ταυτόσημος με τον όρο «άμυνα». Η άμυνα συνιστά ευθύς εξ αρχής γενικότερη εννοιολογική σύλληψη και προσδιορίζει μια γενική τάση, που συνδέεται με τις πιο θεμελιώδεις προϋποθέσεις ύπαρξης του ψυχικού μηχανισμού. Μπορεί να λάβει τόσο φυσιολογικές όσο και παθολογικές μορφές. Όσο για τον όρο απώθηση, δεν χάνει ποτέ τον ειδικό του χαρακτήρα και δεν συγχέεται με μια διαφοροποιήσιμη και γενική έννοια που θα υποδήλωνε απλά το σύνολο των αμυντικών τεχνικών που χρησιμοποιούνται για την αντιμετώπιση της ψυχικής σύγκρουσης. Η ουσία της απώθησης συνίσταται στο γεγονός ότι απομακρύνει τα ανε...

 Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για τον   Έντγκαρ Άλλαν Πόε. Γεννήθηκε το 1809 στη Βοστώνη και πέθανε το 1849 στη Βαλτιμόρη.Ήταν ένας από τους σημαντικότερους Αμερικανούς ποιητές και πεζογράφους και βασικός εκπρόσωπος του αμερικανικού ρομαντισμού.  Το έργο του άφησε βαθιά επίδραση στην παγκόσμια λογοτεχνία, καθώς θεωρείται θεμέλιο για την ανάπτυξη της αστυνομικής λογοτεχνίας αλλά και των ιστοριών τρόμου και φαντασίας. Ωστόσο, πίσω από το σπουδαίο αυτό έργο κρύβεται μια ζωή γεμάτη δυσκολίες, απώλειες και έντονες ψυχικές διακυμάνσεις. Η ζωή του Πόε χαρακτηρίστηκε από αστάθεια και αβεβαιότητα. Πολλά στοιχεία της βιογραφίας του παραμένουν αμφισβητούμενα ή αντιφατικά, κάτι που ενισχύει την εικόνα ενός ανθρώπου που έζησε μέσα σε σύγχυση και εσωτερικές συγκρούσεις. Οι δυσκολίες αυτές φαίνεται πως επηρέασαν βαθιά την ψυχολογία του και αποτυπώνονται έντονα στο έργο του, το οποίο συχνά εξερευνά τον φόβο, την αγωνία, την απώλεια και τις σκοτεινές πλευρές της...

  Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για το πόσο σημαντικό είναι να μάθουμε να κρατάμε μυστικά.  Η εχεμύθεια δεν είναι απλώς ένα καθήκον, είναι στάση ζωής. Είναι μια σιωπηλή συμφωνία σεβασμού απέναντι στον άλλον, ένα αόρατο όριο που προστατεύει την ευαλωτότητα, την εμπιστοσύνη και τελικά την ίδια τη σχέση. Σε έναν κόσμο όπου η πληροφορία διακινείται με ταχύτητα και η έκθεση συχνά επιβραβεύεται, η εχεμύθεια μοιάζει σχεδόν σπάνιο προνόμιο  και όμως, είναι θεμέλιο κάθε ουσιαστικής ανθρώπινης σύνδεσης. Το να γνωρίζεις κάτι για κάποιον και να επιλέγεις συνειδητά να μην το μοιραστείς, δεν είναι απλώς αυτοσυγκράτηση. Είναι πράξη ενσυναίσθησης. Είναι η ικανότητα να αναγνωρίζεις ότι αυτό που σου εμπιστεύτηκαν δεν σου ανήκει και ότι δεν είναι υλικό προς συζήτηση, για σχολιασμό ή για επιβεβαίωση μέσα από τρίτους. Και όμως, αυτή η ικανότητα δεν είναι αυτονόητη για όλους. Από ψυχαναλυτική σκοπιά, ο τρόπος που σχετιζόμαστε με τα μυστικά ,τα δικά μας και των άλλων, διαμο...

  Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για τα την δικαιοσύνη. Η δικαιοσύνη αποτελεί έναν από τους πιο θεμελιώδεις πυλώνες της ανθρώπινης κοινωνίας. Δεν είναι απλώς ένα σύνολο νόμων ή κανόνων που ρυθμίζουν τη συμπεριφορά των ανθρώπων, αλλά μια βαθύτερη αξία που συνδέεται άμεσα με την ηθική, την ισότητα και τον σεβασμό προς τον συνάνθρωπο. Από τα αρχαία χρόνια μέχρι σήμερα, η έννοια της δικαιοσύνης απασχολεί φιλοσόφους, νομικούς και απλούς πολίτες, καθώς αποτελεί το κλειδί για την αρμονική συνύπαρξη των ανθρώπων. Η ηθική δικαίωση, από την άλλη πλευρά, είναι η εσωτερική επιβεβαίωση ότι μια πράξη είναι σωστή, ανεξάρτητα από το αν αναγνωρίζεται ή επιβραβεύεται από τους άλλους. Δεν σχετίζεται απαραίτητα με τους νόμους, αλλά με τη συνείδηση του ανθρώπου. Ένας άνθρωπος μπορεί να αδικηθεί από το νόμο ή από την κοινωνία, αλλά να αισθάνεται ηθικά δικαιωμένος, επειδή ενήργησε με βάση τις αρχές και τις αξίες του. Αυτή η εσωτερική αίσθηση δικαίου είναι πολλές φορές πιο ισχυρή από ο...

  Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για έναν από τους σημαντικότερους συγγραφείς παραμυθιών στον κόσμο, τον Χανς Κρίστιαν Άντερσεν. Γεννήθηκε στη Δανία και μεγάλωσε μέσα σε φτώχεια και δυσκολίες. Αυτές οι εμπειρίες επηρέασαν βαθιά το έργο του, γιατί από μικρός ένιωθε διαφορετικός, ξένος και συχνά παρεξηγημένος. Δεν είναι καθόλου τυχαίο λοιπόν που στα παραμύθια του μιλάει συνεχώς για τη διαφορετικότητα, την απόρριψη και την ανάγκη να ανήκουμε κάπου. Τα παραμύθια του Άντερσεν δεν είναι απλώς όμορφες ιστορίες για παιδιά· είναι βαθιά ανθρώπινα και συχνά συγκινητικά. Μέσα από φανταστικούς χαρακτήρες, μας δείχνει αλήθειες της ζωής που πολλές φορές πονάνε, αλλά είναι σημαντικές. Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα είναι το παραμύθι "Η Μικρή Γοργόνα". Η μικρή γοργόνα είναι ένα πλάσμα που ζει ανάμεσα σε δύο κόσμους: δεν ανήκει πλήρως ούτε στη θάλασσα ούτε στον κόσμο των ανθρώπων. Το σώμα της είναι διαφορετικό , δεν έχει πόδια , και όταν αποφασίζει να αποκτήσει,...

Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για μια έννοια, που απασχολεί τον άνθρωπο εδώ και χιλιάδες χρόνια. Την έννοια της μελαγχολίας.  Ήδη από το 400 π.Χ., ο Έλληνας φιλόσοφος Ιπποκράτης υποστήριξε ότι το ανθρώπινο σώμα περιέχει τέσσερα βασικά υγρά: το αίμα, τη μαύρη χολή, την κίτρινη χολή και το φλέγμα. Σύμφωνα με τη θεωρία του, η υγεία εξαρτάται από την ισορροπία αυτών των υγρών. Όταν αυτή η ισορροπία διαταρασσόταν, εμφανίζονταν ασθένειες. Συγκεκριμένα, πίστευε ότι η περίσσεια μαύρης χολής προκαλούσε μια κατάσταση έντονης θλίψης και φόβου, την οποία οι αρχαίοι Έλληνες ονόμασαν "μελαγχολία".  Κατά την περίοδο της Αναγέννησης, η μελαγχολία απέκτησε μια διαφορετική διάσταση. Οι Ευρωπαίοι την συνέδεσαν με τη δημιουργικότητα και τη βαθιά σκέψη. Πολλοί καλλιτέχνες και διανοούμενοι θεωρούσαν ότι η μελαγχολία ήταν σημάδι ιδιοφυΐας και την αποτύπωναν σε έργα τέχνης, στη μόδα και στη λογοτεχνία. Ωστόσο, από τον 18ο αιώνα και μετά, η έννοια της μελαγχολίας επανήλθε στις ια...