Έρωτας , γνώση ή εξουσία;


 Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θέλω να φανταστούμε για μια στιγμή ότι η ανθρώπινη ψυχή είναι ένα τοπίο , που μέσα της κινούνται τρεις μεγάλες δυνάμεις .η ανάγκη να γνωρίσει, η ανάγκη να κυριαρχήσει και η ανάγκη να συνδεθεί. 

Οι αρχαίοι Έλληνες μας παρουσίασαν αυτές τις ανάγκες μέσα από τις θεότητες που λάτρευαν .Η θεά Αθηνά για τη γνώση, η θεά Ήρα για την εξουσία, και η θεά Αφροδίτη για τον έρωτα. Δεν πρόκειται απλώς για μυθολογικές μορφές, αλλά για τρεις τρόπους με τους οποίους υπάρχουμε καθημερινά, τρεις εσωτερικές φωνές που άλλοτε συνεργάζονται και άλλοτε συγκρούονται μέσα μας.

Η γνώση μάς υπόσχεται έλεγχο πάνω στην αβεβαιότητα. Όταν κατανοούμε, νιώθουμε ασφαλείς· όταν ερμηνεύουμε, νιώθουμε ότι πατάμε σε σταθερό έδαφος. Και πράγματι, η γνώση είναι από τις πιο εξευγενισμένες λειτουργίες του ανθρώπου . Μας επιτρέπει να προβλέπουμε, να σχεδιάζουμε, να αποφεύγουμε κινδύνους. Όμως, όσο κι αν την εξιδανικεύουμε, η γνώση έχει ένα όριο: δεν αρκεί για να δώσει νόημα. Μπορεί να μας εξηγήσει το «πώς», αλλά σπάνια απαντά στο «γιατί αξίζει». Ένας άνθρωπος μπορεί να γνωρίζει πολλά και παρ’ όλα αυτά να παραμένει αποσυνδεδεμένος, ψυχρός, ακόμη και αδιάφορος για τις συνέπειες αυτής της γνώσης.

Η εξουσία, από την άλλη πλευρά, είναι μια δύναμη εξίσου αρχέγονη. Είναι η επιθυμία να επηρεάζουμε, να καθορίζουμε, να αφήνουμε αποτύπωμα. Δεν είναι εξ ορισμού αρνητική , χωρίς εξουσία δεν υπάρχουν όρια, δεν υπάρχουν δομές, δεν υπάρχει οργάνωση. Κάθε γονιός, κάθε δάσκαλος, κάθε ηγέτης ασκεί μια μορφή εξουσίας. Το ερώτημα δεν είναι αν θα υπάρξει, αλλά πώς θα χρησιμοποιηθεί. Και εδώ βρίσκεται το κρίσιμο σημείο: χωρίς εσωτερική κατεύθυνση, χωρίς αξιακό πυρήνα, η εξουσία μετατρέπεται εύκολα σε επιβολή, σε έλεγχο για τον έλεγχο, σε μια σιωπηλή απομάκρυνση από τον άλλον.

Και τότε εμφανίζεται ο έρωτας , όχι απλώς ως ρομαντική εμπειρία, αλλά ως βαθιά ψυχική ενέργεια που δίνει κατεύθυνση σε όλα τα υπόλοιπα. Ο έρωτας είναι αυτός που κάνει κάτι να αποκτά σημασία. Είναι η δύναμη που μας βγάζει από την αδράνεια και μας στρέφει προς τον κόσμο. Στην ψυχαναλυτική σκέψη, ο έρωτας δεν είναι πολυτέλεια ούτε συναίσθημα δευτερεύον· είναι η ίδια η ώθηση προς τη ζωή, προς τη δημιουργία, προς τη σύνδεση. Είναι αυτό που μας κάνει να επενδύουμε στον χρόνο, στη σκέψη, στην ενέργεια και σε κάτι έξω από εμάς.

Όταν ερωτευόμαστε, δεν αρκούμαστε στην επιφάνεια. Θέλουμε να γνωρίσουμε, να εμβαθύνουμε, να καταλάβουμε. Ο έρωτας γεννά γνώση, γιατί χωρίς αυτόν η γνώση μένει άψυχη πληροφορία. Και ταυτόχρονα, ο έρωτας θέτει όρια στην εξουσία, γιατί ό,τι αγαπάμε δεν θέλουμε να το καταπιέσουμε, αλλά να το προστατεύσουμε. Έτσι, η εξουσία μπορεί να μετατραπεί από μηχανισμό επιβολής σε πράξη ευθύνης.

Αξίζει εδώ να σταθούμε σε μια λεπτή αλλά ουσιαστική διάκριση: δεν μιλώ για τον έρωτα που καταναλώνει, που θέλει να κατέχει, που εξαντλείται στην επιθυμία. Μιλώ για τον πλατωνικό έρωτα , εκείνον που στρέφεται προς την ουσία, που επιδιώκει την κατανόηση και όχι την κατοχή. Αυτός ο έρωτας είναι που μπορεί να οδηγήσει τον άνθρωπο πέρα από τον εαυτό του. Αν ερωτευτείς μια ιδέα, θα τη μελετήσεις σε βάθος. Αν ερωτευτείς μια αξία, θα προσπαθήσεις να τη ζήσεις. Αν ερωτευτείς τον άνθρωπο, θα θελήσεις να είσαι δίκαιος απέναντί του.

Και τελικά, ίσως εκεί βρίσκεται η ιεράρχηση που αναζητούμε. Όχι γιατί η γνώση ή η εξουσία είναι λιγότερο σημαντικές, αλλά γιατί χωρίς τον έρωτα δεν ενεργοποιούνται με τρόπο δημιουργικό. Ο έρωτας είναι αυτός που γεννά ,όχι μόνο ζωές, αλλά και ιδέες, πολιτισμούς, τρόπους σκέψης. Είναι η αρχή κάθε ουσιαστικής κίνησης προς τα εμπρός.

Ίσως, λοιπόν, το πιο ειλικρινές ερώτημα που μπορούμε να θέσουμε δεν είναι «τι γνωρίζω» ή «τι ελέγχω», αλλά «τι αγαπώ». Γιατί από εκεί ξεκινούν όλα τα υπόλοιπα. Από εκεί καθορίζεται και το βάθος της γνώσης μας και η ποιότητα της εξουσίας που ασκούμε.

Και αν πρέπει να το πούμε απλά:ό,τι δεν ερωτευόμαστε, δεν το γνωρίζουμε πραγματικά και ό,τι δεν αγαπάμε, δεν μπορούμε να το διαχειριστούμε δίκαια.

🎧 Άκουσε το άρθρο: «Έρωτας, γνώση ή εξουσία;»
👉 Άνοιξέ το στο Spotify
@anthisouvatzoglou #έρωτας #ανθησουβατζογλου #psychoanalyseto ♬ Prosefchi - Haris Alexiou

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

Αχιλλέας

Εικόνα
 Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για έναν ήρωα που όλοι έχουμε θαυμάσει στα μαθητικά μας χρόνια και όχι μόνο. Θα σας μιλήσω για τον Αχιλλέα ξεκινώντας από την ανάλυση την ετυμολογική του ονόματος του.Το όνομα Αχιλλέας απαντάται ήδη στις μυκηναϊκές πινακίδες της Εποχής του Χαλκού, τόσο στην Κνωσό όσο και στην Πύλο, ως όνομα καθημερινών ανθρώπων. Το γεγονός αυτό δείχνει ότι το όνομα προϋπήρχε της ομηρικής παράδοσης και ήταν βαθιά ριζωμένο στον ελληνικό κόσμο πολύ πριν αποκτήσει τη μυθική του διάσταση. Η ετυμολογία του ονόματος συνδέεται με τη ρίζα της λέξης ἄχος, που σημαίνει πόνος, θλίψη, στενοχώρια, άγχος, αγωνία και λύπη.  Σύμφωνα με την αρχαία ελληνική ετυμολογία, το όνομα Ἀχιλλεύς μπορεί επίσης να προέρχεται από το «ἄχος» και το ρήμα «ἴλλω» (περιπλανιέμαι, τριγυρνώ), αποδίδοντας το νόημα «αυτός που τριγυρίζει θλιμμένος». Κατά μια άλλη, πιο πρόσφατη άποψη, το όνομα μπορεί να προέρχεται από το «ἄχος» και το «λεώς» (λαός), δηλαδή «αυτός που προκαλεί θλίψη ή ...
Διάβασε ή 🎧 άκουσε το άρθρο

Μικρόφωνα ή μήπως μάσκες;

 Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα δεν θα μιλήσω απλώς για μουσική· θα μιλήσω για την ψυχή που αναζητά φωνή. Γιατί η ραπ, στα αλήθεια, δεν ήταν ποτέ ήχος· ήταν εξομολόγηση. Δεν ήταν μελωδία, αλλά μαρτυρία. Και στην Ελλάδα, αυτή η εξομολόγηση φόρεσε την πιο αυθεντική της φωνή μέσα από τα λόγια των Active Member, των Βαβυλώνα, και πιο πρόσφατα, του ΛΕΞ. Η ραπ γεννήθηκε στα υπόγεια, εκεί όπου ο θόρυβος της κοινωνίας ήταν αφόρητος και χρειαζόταν αποδέκτη. Ήταν η απόπειρα των νέων να αρθρώσουν όσα δεν μπορούσαν να εκφράσουν με άλλο τρόπο: αδικία, οργή, μα και ανάγκη για κατανόηση. Ήταν η εφηβεία μιας γενιάς που αρνιόταν να ωριμάσει μέσα σε έναν κόσμο που δεν της επέτρεπε ούτε να υπάρξει.Ο ΛΕΞ δεν γράφει απλώς τραγούδια – ξεφλουδίζει στρώματα από το ασυνείδητο μιας χαμένης νεότητας. Με λέξεις αιχμηρές, πυκνές, σχεδόν υπόγειες, χτίζει ένα τοπίο όχι τόσο αστικό όσο ψυχικό: απογοήτευση, αβεβαιότητα, αναμονή. Μια μελαγχολία σχεδόν ηρωική, σαν εκείνη του νεαρού που ξέρει πως δεν υπάρχει έξ...
Διάβασε ή 🎧 άκουσε το άρθρο