psychoanalyseto Ανθούσα Σουβατζόγλου

  Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για έναν προβληματισμό που εδώ και αρκετό καιρό γυρίζει μέσα στο μυαλό μου: για τον άνθρωπο, για την αναζήτησή του, για τον δρόμο που ακολουθεί στη ζωή του και, κυρίως, για το αν τελικά γνωρίζει ποτέ πραγματικά τον εαυτό του. Αναρωτιέμαι αν ο άνθρωπος γεννήθηκε στη Γη έχοντας κάποιον σκοπό, αν έχει κανένα σκοπό ή αν γεννήθηκε χωρίς να γνωρίζει τον σκοπό του και περνάει ολόκληρη τη ζωή του προσπαθώντας να τον βρει. Και ίσως το πιο παράξενο είναι ότι κάποιες φορές νομίζουμε πως τον βρίσκουμε, κάποιες φορές μπορεί πράγματι να τον βρίσκουμε και κάποιες άλλες φορές τον χάνουμε ξανά. Έχοντας διαβάσει  φιλοσοφικά συγγράμματα , ψυχαναλυτικά κείμενα και έχοντας έρθει σε κάποια επαφή με κείμενα της κλασικής αλλά και της νεότερης λογοτεχνίας, αναρωτιέμαι όλο και περισσότερο πώς και γιατί ο άνθρωπος χάνει τόσο συχνά τον δρόμο του. Γιατί χρειάζεται τόσο μεγάλο μέρος της ζωής του για να καταλάβει ποιος είναι;  Βλέπουμε ανθρώπους να π...

Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για κάτι που όλοι γνωρίζουμε, αλλά πολύ συχνά ξεχνάμε ακριβώς τη στιγμή που το έχουμε περισσότερο ανάγκη: για τη δύναμη που έχει ο χρόνος να αλλάζει τα πράγματα και για τη δική μας ικανότητα να προχωράμε, ακόμα κι όταν μια δύσκολη στιγμή μάς κάνει να πιστεύουμε ότι τίποτα δεν θα ξαναγίνει όπως πριν. Υπάρχει μια φράση που θα ήθελα να έχουμε όλοι κάπου μέσα μας, ιδιαίτερα στις δύσκολες περιόδους της ζωής μας: «Μην αφήσεις μια δύσκολη στιγμή να σε κάνει να πιστέψεις ότι η ζωή σου θα είναι πάντα έτσι». Γιατί αυτό ακριβώς κάνουμε πολλές φορές. Βρισκόμαστε μέσα σε μια δύσκολη κατάσταση και, επειδή τη ζούμε στο παρόν, έχουμε την ψευδαίσθηση ότι θα διαρκέσει για πάντα. Όταν έχουμε άγχος, πιστεύουμε ότι θα είμαστε για πάντα αγχωμένοι. Όταν απογοητευόμαστε, νιώθουμε ότι δεν θα ξαναχαρούμε. Όταν χωρίζουμε, μπορεί να πιστέψουμε ότι δεν θα ξαναερωτευτούμε. Όταν αποτυγχάνουμε, φοβόμαστε ότι δεν θα τα καταφέρουμε ποτέ. Κι όμως, η ίδια η ζωή μάς έχει ...

  Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για την ανάγκη μας να φεύγουμε. Γιατί κάθε χρόνο, λίγο πριν από τις διακοπές, αρχίζουμε να μετράμε αντίστροφα. Γιατί νιώθουμε ότι κάπου αλλού θα αναπνεύσουμε καλύτερα, θα ξεκουραστούμε πραγματικά, θα ξαναβρούμε τον εαυτό μας. Αναρωτηθήκατε ποτέ γιατί οι διακοπές έχουν τόσο μεγάλη ψυχική σημασία; Είναι μόνο η ανάγκη για ξεκούραση ή συμβαίνει κάτι βαθύτερο; Ως ψυχαναλύτρια πιστεύω ότι οι διακοπές δεν είναι απλώς μια αλλαγή τόπου. Είναι μια αλλαγή εσωτερικού ρυθμού. Είναι μια στιγμή όπου για λίγο αφήνουμε πίσω τους ρόλους που υπηρετούμε καθημερινά: τον επαγγελματία, τον γονιό, τον σύντροφο, τον άνθρωπο που συνεχώς πρέπει να είναι παραγωγικός, διαθέσιμος και αποτελεσματικός. Όλο τον χρόνο λειτουργούμε με πρόγραμμα. Ξυπνάμε με ξυπνητήρι, απαντάμε σε μηνύματα, λύνουμε προβλήματα, εκπληρώνουμε υποχρεώσεις. Συχνά δεν προλαβαίνουμε ούτε να αναρωτηθούμε πώς πραγματικά είμαστε. Η καθημερινότητα μάς κρατά σε μια συνεχή κίνηση και πολλές φ...

 Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για όσα δεν λέγονται κατά τη διάρκεια της θεραπείας. Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα αλλά και πιο παρεξηγημένα ζητήματα στην ψυχοθεραπευτική διαδικασία είναι ότι οι άνθρωποι δεν φέρνουν εξαρχής το πιο δύσκολο υλικό τους στη συνεδρία.Συχνά, πίσω από το αίτημα με το οποίο προσέρχεται κάποιος στη θεραπεία, υπάρχουν σκέψεις, συναισθήματα και βιώματα που παραμένουν για μεγάλο χρονικό διάστημα ανομολόγητα. Μπορεί να πρόκειται για μια βαθιά ενοχή, έναν φόβο που τον συνοδεύει επί χρόνια, μια σχέση που δυσκολεύεται να αναγνωρίσει, έναν απαγορευμένο έρωτα, μια έντονη επιθετικότητα, μια επιθυμία που θεωρεί κοινωνικά ή ηθικά μη αποδεκτή.Το ερώτημα που τίθεται συχνά είναι: πότε ένας θεραπευόμενος αρχίζει πραγματικά να ανοίγεται; Η απάντηση δεν σχετίζεται με έναν συγκεκριμένο αριθμό συνεδριών. Δεν υπάρχει κάποιο προκαθορισμένο χρονικό σημείο στο οποίο ο άνθρωπος αποφασίζει να αποκαλύψει τον εσωτερικό του κόσμο. Η διαδικασία αυτή εξαρτάται από πολλο...

  Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα ο θαυμασμός μου ίσως να μην μπορεί να κρυφτεί πίσω από αυτές τις άψυχες λέξεις αυτού του άρθρου, γιατί υπάρχουν πρόσωπα που ανήκουν στην ιστορία αλλά υπάρχουν και πρόσωπα που ξεπερνούν την εποχή τους και γίνονται συνομιλητές όλων των αιώνων. Ο Σωκράτης ανήκει αναμφίβολα στη δεύτερη κατηγορία.  Δεν υπήρξε απλώς ένας Αθηναίος φιλόσοφος του 5ου αιώνα π.Χ.· υπήρξε μια πνευματική τομή τόσο βαθιά, ώστε η ιστορία της αρχαίας ελληνικής φιλοσοφίας χωρίστηκε σε δύο μεγάλες περιόδους: πριν από τον Σωκράτη και μετά τον Σωκράτη. Και αυτό δεν είναι μια συμβατική ταξινόμηση των ιστορικών,είναι η αναγνώριση μιας πραγματικής επανάστασης στον τρόπο με τον οποίο ο άνθρωπος σκέφτηκε για τον εαυτό του. Πριν από τον Σωκράτη, οι μεγάλοι Έλληνες στοχαστές και φιλόσοφοι στρέφονταν κυρίως προς τη φύση και το σύμπαν. Αναζητούσαν την πρώτη αρχή των όντων, την ύλη από την οποία συγκροτείται ο κόσμος, τους νόμους που διέπουν την αλλαγή και τη σταθερότητα. Οι προσωκρατ...

Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για τον έρωτα που συμβαίνει έξω από τον γάμο και είναι απόδραση, φαντασίωση αλλά και ευθύνη. Ο έρωτας έξω από τον γάμο δεν εμφανίζεται ξαφνικά. Δεν είναι πάντα αποτέλεσμα έλλειψης αγάπης, ούτε αποκλειστικά ηθικής αδυναμίας. Πολύ συχνά, είναι μια προσπάθεια διαφυγής. Μια ψυχική έξοδος από μια ζωή όπου κάποιος νιώθει εγκλωβισμένος, αόρατος, συναισθηματικά παραμελημένος ή βαθιά μόνος. Ο άνθρωπος έχει ανάγκη να νιώθει ζωντανός. Όταν η καθημερινότητα γίνει μηχανική, όταν η σχέση χάσει την επικοινωνία, την επιθυμία ή το μοίρασμα, τότε η φαντασία αρχίζει να λειτουργεί σαν καταφύγιο. Και εκεί ακριβώς γεννιέται συχνά ο εξωσυζυγικός έρωτας. Δεν ερωτευόμαστε μόνο έναν άνθρωπο. Ερωτευόμαστε κυρίως αυτό που φανταζόμαστε ότι θα ζήσουμε μαζί του. Προβάλλουμε πάνω του τις ανεκπλήρωτες ανάγκες μας, τα χαμένα κομμάτια του εαυτού μας, την ανάγκη μας να ξαναγίνουμε επιθυμητοί, ελεύθεροι ή σημαντικοί. Πλάθουμε ιδανικά σενάρια που πολλές φορές απέχουν πολύ ...

Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για την αγάπη και πόσο σημαντική είναι όταν υπάρχει μέσα μας.  Υπάρχει μια πολύ όμορφη ιστορία που λέει πως κάποτε, σε ένα νησί, κατοικούσαν όλα τα ανθρώπινα συναισθήματα και οι αξίες: η αγάπη, η λύπη, ο πλούτος, η αλαζονεία, η ευτυχία και η γνώση. Μια μέρα έμαθαν πως το νησί θα βυθιζόταν και όλοι άρχισαν να ετοιμάζονται για να φύγουν.Η αγάπη, όμως, όπως πάντα, έμεινε τελευταία. Γιατί η αγάπη αντέχει, υπομένει, περιμένει. Όταν κατάλαβε πως το νησί πραγματικά χανόταν, άρχισε να ζητά βοήθεια. Πρώτα πέρασε από μπροστά της ο πλούτος με ένα πολυτελές σκάφος. «Πλούτε, μπορείς να με πάρεις μαζί σου;» τον ρώτησε. Και εκείνος απάντησε: «Δεν μπορώ. Το σκάφος μου είναι γεμάτο χρυσά, ασήμια και διαμάντια. Δεν υπάρχει χώρος για σένα». Λίγο αργότερα εμφανίστηκε η αλαζονεία. «Αλαζονεία, μπορείς να με βοηθήσεις;» Και εκείνη απάντησε: «Δεν γίνεται. Είσαι βρεγμένη και θα χαλάσεις το όμορφο πλοίο μου».Η αγάπη, απογοητευμένη, στράφηκε προς τη λύπη. «Λ...

  Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για τη σχέση που έχει το πώς μας βλέπουν εκείνοι που μας γέννησαν και με το  πώς μαθαίνουμε να βλέπουμε εμείς τον εαυτό μας. Από τα πρώτα κιόλας χρόνια της ζωής μας, πριν ακόμα μπορέσουμε να μιλήσουμε, καθρεφτιζόμαστε στα μάτια της οικογένειάς μας. Στο βλέμμα της μητέρας, του πατέρα, των ανθρώπων που μας φροντίζουν. Από εκεί μαθαίνουμε ποιοι είμαστε. Αν το βλέμμα αυτό είναι ζεστό, αποδοτικό, γεμάτο τρυφερότητα, τότε μεγαλώνουμε με την αίσθηση ότι αξίζουμε, ότι είμαστε άξιοι αγάπης απλώς και μόνο επειδή υπάρχουμε. Αν όμως το βλέμμα αυτό είναι επικριτικό, ψυχρό ή γεμάτο απογοήτευση, τότε μέσα μας χτίζεται σιγά σιγά μια άλλη φωνή – μια φωνή που μας ψιθυρίζει ότι κάτι δεν πάει καλά μ’ εμάς. Αν η οικογένεια μάς βλέπει «παχείς», θα νιώθουμε πάντα παχείς. Αν μας βλέπει «άσχημους», θα κουβαλάμε για χρόνια αυτή την ασχήμια σαν ταυτότητα. Αν μας βλέπει «λίγους», θα δυσκολευτούμε να πιστέψουμε ότι μπορούμε να είμαστε αρκετοί, ακόμη κι ...

 Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για έναν θρησκευτικό φιλόσοφο .Ο Τζίντου Κρισναμούρτι γεννήθηκε στις 11 Μαΐου 1895 στο Μαντανάπαλε της Ινδίας και πέθανε στις 17 Φεβρουαρίου 1986 στην Καλιφόρνια των Ηνωμένων Πολιτειών. Από μικρή ηλικία  ξεχώρισε μέσα στη Θεοσοφική Εταιρεία, που ήταν μια ομάδα ανθρώπων ,η οποία πίστευε πως επρόκειτο να εμφανιστεί ένας νέος πνευματικός δάσκαλος για όλη την ανθρωπότητα. Ο Κρισναμούρτι θεωρήθηκε τότε “ο Εκλεκτός” και τον μεγάλωσαν με την ιδέα ότι προοριζόταν να γίνει ο “Παγκόσμιος Δάσκαλος”. Όμως, όταν μεγάλωσε, αρνήθηκε αυτόν τον ρόλο. Διέλυσε την οργάνωση που είχε δημιουργηθεί γύρω του και δήλωσε πως «η αλήθεια είναι γη χωρίς μονοπάτι», εννοώντας ότι κανείς δεν μπορεί να οδηγήσει τον άλλον στην αλήθεια, γιατί ο καθένας πρέπει να τη βρει μόνος του μέσα από κατανόηση και επίγνωση. Κατά τη διάρκεια της ζωής του συνέβησαν και μερικά παράξενα γεγονότα. Ένα από αυτά έγινε το 1911, σε μια τελετή της οργάνωσης Order of the Star in the...

  Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για κάτι που όλοι γνωρίζουμε. Την αποτυχία μετά από πολλή προσπάθεια. Υπάρχουν φορές που, ενώ έχουμε προχωρήσει, έχουμε χτίσει, έχουμε καταφέρει πολλά, ξαφνικά μέσα σε μια στιγμή όλα μοιάζουν να γκρεμίζονται. Είναι οι στιγμές που "ρίχνουμε το γάλα". Όχι το πραγματικό, αλλά το συμβολικό. Το γάλα που κουβαλούσαμε προσεκτικά, με κόπο, με περηφάνια, με πίστη πως θα φτάσουμε μέχρι το τέλος χωρίς απώλειες. Κι όμως, το ποτήρι γλιστράει απ’ τα χέρια μας, και μένουμε να κοιτάμε κάτω, απογοητευμένοι, θυμωμένοι ίσως, με μια φράση να αντηχεί μέσα μας: "Μα πώς; Αφού τα είχα καταφέρει…" Κι όμως, αυτές οι στιγμές έχουν μια βαθύτερη σημασία. Δεν είναι πισωγύρισμα, είναι υπενθύμιση της ανθρώπινης φύσης. Είναι η πραγματικότητα που έρχεται να μας πει πως η τελειότητα δεν είναι προορισμός, αλλά ψευδαίσθηση. Ότι η πρόοδος δεν είναι γραμμή ευθεία, είναι κύκλος, είναι σπειροειδής, είναι ένα συνεχές πήγαινε και έλα ανάμεσα στο "κατά...

  Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σου πω ένα ψυχολογικό tip που αξίζει πραγματικά να το κρατήσεις στο μυαλό σου, γιατί μπορεί να αλλάξει τον τρόπο που βλέπεις τις σχέσεις σου με τους ανθρώπους γύρω σου. Σκέψου μια συνηθισμένη κατάσταση: μιλάς με κάποιον και, ξαφνικά, σε διακόπτει. Η πρώτη σου σκέψη μπορεί να είναι: "Δεν με σέβεται. Δεν με ακούει. Δεν ενδιαφέρεται για μένα". Είναι λογικό να το σκεφτούμε έτσι, γιατί η διακοπή μάς κάνει να νιώθουμε ότι χάνουμε τη φωνή μας. Όμως, η ψυχολογία μας δίνει μια διαφορετική οπτική. Όταν κάποιος μας διακόπτει, δεν σημαίνει πάντα πως δεν μας σέβεται. Πολύ συχνά, αυτή η πράξη δείχνει κάτι άλλο: άγχος. Ο άνθρωπος αυτός μπορεί να φοβάται πως αν δεν μιλήσει εκείνη τη στιγμή, θα ξεχάσει τη σκέψη του. Μπορεί να αισθάνεται πίεση να ακουστεί, γιατί νιώθει ότι οι άλλοι δεν τον προσέχουν αρκετά. Ή μπορεί απλά να είναι ενθουσιασμένος με το θέμα και να μη συγκρατείται. Σκέψου κι εσύ τον εαυτό σου: πόσες φορές έχεις διακόψει κάποιον, όχι γιατί...

  Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για κάτι που όλοι γνωρίζουμε: την πτώση και το πώς ξανασηκωνόμαστε. Η πτώση δεν είναι ποτέ απλή. Δεν είναι μόνο το σώμα που γονατίζει, ούτε μόνο η στιγμή που σκοντάφτουμε. Είναι και η πτώση της ψυχής: τότε που κάτι μέσα μας ραγίζει, τότε που χάνονται οι βεβαιότητες και νιώθουμε ξαφνικά ευάλωτοι. Όταν πέφτουμε, συναντάμε την αδυναμία μας. Νιώθουμε τον πόνο, τον φόβο, την απώλεια. Εκείνη τη στιγμή, το ερώτημα δεν είναι «γιατί έπεσα;», αλλά «πώς θα βρω τον τρόπο να ξανασηκωθώ;». Και το ξανασηκώνομαι δεν είναι απλή κίνηση. Δεν είναι μια βιαστική επιστροφή στην προηγούμενη κατάσταση. Είναι μια διαδικασία εσωτερική· μια συνάντηση με το τραύμα, μια αναμέτρηση με τις πιο κρυφές μας πλευρές. Η ψυχανάλυση μας δείχνει ότι η πτώση μάς φέρνει κοντά στο ασυνείδητο: εκεί που κατοικούν οι φόβοι, οι ελλείψεις, τα απωθημένα. Αν τα αναγνωρίσουμε, αν τα ακούσουμε, τότε μπορούμε να βρούμε το σθένος να σταθούμε ξανά. Κάθε φορά που ξανασηκωνόμαστε, δεν...

  Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για το πώς κάποιος που υπήρξε θύμα μπορεί, μεγαλώνοντας, να γίνει θύτης. Στη ζωή, οι εμπειρίες που ζούμε μικροί μάς διαμορφώνουν. Όταν ένα παιδί μεγαλώνει μέσα σε βία, φόβο ή αδικία, συχνά κουβαλάει αυτές τις πληγές και στην ενήλικη ζωή. Αν ο πόνος αυτός δεν αντιμετωπιστεί, μπορεί να μετατραπεί σε συμπεριφορές που πληγώνουν άλλους. Για παράδειγμα, ένα παιδί που είχε βίαιο γονιό μπορεί να μάθει ότι η βία είναι «ο τρόπος» να λύνεις προβλήματα. Ένα παιδί που δεχόταν bullying στο σχολείο μπορεί αργότερα να κάνει το ίδιο σε άλλους, για να νιώθει ότι έχει τον έλεγχο. Ακόμα, κάποιος που δεν έμαθε ποτέ να μιλάει για τα συναισθήματά του, μπορεί να τα εκφράζει με θυμό, φωνές ή χειραγώγηση. Αυτό, βέβαια, δεν σημαίνει ότι όλοι όσοι υπήρξαν θύματα θα γίνουν θύτες. Σημαίνει όμως ότι, χωρίς βοήθεια, υποστήριξη και αυτογνωσία, ο κύκλος του πόνου μπορεί να συνεχιστεί. Η λύση βρίσκεται στο να μάθουμε να αναγνωρίζουμε τα τραύματά μας, να ζητάμε βοή...