psychoanalyseto Ανθούσα Σουβατζόγλου

Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για δύο λέξεις που όλοι έχουμε ακούσει, όλοι έχουμε χρησιμοποιήσει και, κάποια στιγμή στη ζωή μας, όλοι έχουμε αισθανθεί: το άγχος και το στρες. Μπορεί να είναι μόνο δύο λέξεις. Πίσω όμως από αυτές κρύβονται η σκέψη, το σώμα, ο φόβος, η πίεση, η ανησυχία και πολλές φορές μια ολόκληρη καθημερινότητα.Το πιο εντυπωσιακό είναι ότι, για να καταλάβουμε πραγματικά τι σημαίνει άγχος, πρέπει να ταξιδέψουμε χιλιάδες χρόνια πίσω. Ας ξεκινήσουμε από αυτές τις δύο λέξεις.  Ο όρος «άγχος» προέρχεται από το αρχαίο ελληνικό ρήμα «ἄγχω», που σημαίνει «σφίγγω» ή «πνίγω». Από την ίδια ρίζα προέρχεται και η λέξη «αγχόνη», δηλαδή ο βρόγχος ή το σκοινί για τον απαγχονισμό.Η ετυμολογία αυτή μπορεί να ακούγεται σκληρή, όμως περιγράφει με πολύ χαρακτηριστικό τρόπο αυτό που μπορεί να αισθανθεί ένας άνθρωπος όταν αγχώνεται: ένα σφίξιμο στο στήθος ή στον λαιμό, μια αίσθηση πίεσης, σαν κάτι να τον πνίγει.Είναι πραγματικά εντυπωσιακό ότι μια λέξη που χρησιμο...

  Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για έναν προβληματισμό που εδώ και αρκετό καιρό γυρίζει μέσα στο μυαλό μου: για τον άνθρωπο, για την αναζήτησή του, για τον δρόμο που ακολουθεί στη ζωή του και, κυρίως, για το αν τελικά γνωρίζει ποτέ πραγματικά τον εαυτό του. Αναρωτιέμαι αν ο άνθρωπος γεννήθηκε στη Γη έχοντας κάποιον σκοπό, αν έχει κανένα σκοπό ή αν γεννήθηκε χωρίς να γνωρίζει τον σκοπό του και περνάει ολόκληρη τη ζωή του προσπαθώντας να τον βρει. Και ίσως το πιο παράξενο είναι ότι κάποιες φορές νομίζουμε πως τον βρίσκουμε, κάποιες φορές μπορεί πράγματι να τον βρίσκουμε και κάποιες άλλες φορές τον χάνουμε ξανά. Έχοντας διαβάσει  φιλοσοφικά συγγράμματα , ψυχαναλυτικά κείμενα και έχοντας έρθει σε κάποια επαφή με κείμενα της κλασικής αλλά και της νεότερης λογοτεχνίας, αναρωτιέμαι όλο και περισσότερο πώς και γιατί ο άνθρωπος χάνει τόσο συχνά τον δρόμο του. Γιατί χρειάζεται τόσο μεγάλο μέρος της ζωής του για να καταλάβει ποιος είναι;  Βλέπουμε ανθρώπους να π...

Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για κάτι που όλοι γνωρίζουμε, αλλά πολύ συχνά ξεχνάμε ακριβώς τη στιγμή που το έχουμε περισσότερο ανάγκη: για τη δύναμη που έχει ο χρόνος να αλλάζει τα πράγματα και για τη δική μας ικανότητα να προχωράμε, ακόμα κι όταν μια δύσκολη στιγμή μάς κάνει να πιστεύουμε ότι τίποτα δεν θα ξαναγίνει όπως πριν. Υπάρχει μια φράση που θα ήθελα να έχουμε όλοι κάπου μέσα μας, ιδιαίτερα στις δύσκολες περιόδους της ζωής μας: «Μην αφήσεις μια δύσκολη στιγμή να σε κάνει να πιστέψεις ότι η ζωή σου θα είναι πάντα έτσι». Γιατί αυτό ακριβώς κάνουμε πολλές φορές. Βρισκόμαστε μέσα σε μια δύσκολη κατάσταση και, επειδή τη ζούμε στο παρόν, έχουμε την ψευδαίσθηση ότι θα διαρκέσει για πάντα. Όταν έχουμε άγχος, πιστεύουμε ότι θα είμαστε για πάντα αγχωμένοι. Όταν απογοητευόμαστε, νιώθουμε ότι δεν θα ξαναχαρούμε. Όταν χωρίζουμε, μπορεί να πιστέψουμε ότι δεν θα ξαναερωτευτούμε. Όταν αποτυγχάνουμε, φοβόμαστε ότι δεν θα τα καταφέρουμε ποτέ. Κι όμως, η ίδια η ζωή μάς έχει ...

  Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για τις Πανελλήνιες εξετάσεις και για το πώς μπορούμε να τις αντιμετωπίσουμε με περισσότερη ηρεμία, θάρρος και χαρά, και λιγότερο άγχος. Κάθε χρόνο, γύρω από αυτή την περίοδο, δημιουργείται μια ατμόσφαιρα έντασης. Οι εξετάσεις παρουσιάζονται σαν ένα σημείο ορόσημο που “κρίνει τα πάντα”. Όμως, όσο πιο πολύ μεγαλώνει αυτή η ιδέα μέσα μας, τόσο πιο βαριά γίνεται η εμπειρία για τους μαθητές. Και κάπου εκεί, ξεχνάμε κάτι βασικό: οι Πανελλήνιες είναι μια στιγμή αξιολόγησης γνώσεων, όχι αξιολόγηση της αξίας ενός ανθρώπου. Το άγχος, από μόνο του, δεν είναι εχθρός. Είναι ένας φυσικός μηχανισμός του οργανισμού που μας κινητοποιεί. Όμως όταν γίνεται υπερβολικό, δεν μας βοηθά να αποδώσουμε καλύτερα· μας μπλοκάρει. Η σκέψη θολώνει, η μνήμη δυσκολεύεται, και το μυαλό εγκλωβίζεται σε σενάρια αποτυχίας. Γι’ αυτό χρειάζεται να θυμόμαστε ότι δεν πρέπει να “πολεμήσουμε” το άγχος, αλλά να το ρυθμίσουμε. Ένας μαθητής που προετοιμάζεται για τις εξετάσ...

  Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για το φαινόμενο της εξωτερικής ομορφιάς το οποίο έχει ξεκινήσει ήδη από την προηγούμενη δεκαετία και συνεχίζει μέχρι και την περιόδο που διανύουμε,να χαρακτηρίζεται από συγκεκριμένα μορφολογικά στοιχεία. Ποιά είναι όμως αυτά; Τα χαρακτηριστικά που θεωρούνται "αποδεκτά "είναι ημικρή μύτη και  τα έντονα σαρκώδη χείλη. Το πρότυπο αυτό όμως, δεν αποτελεί απλώς μια αισθητική τάση, αλλά λειτουργεί κανονιστικά, επηρεάζοντας ουσιαστικά τις επιλογές των ατόμων.  Πολλοί άνθρωποι οδηγούνται ακόμη και σε αισθητικές επεμβάσεις, προκειμένου να προσεγγίσουν αυτό που θεωρείται κοινωνικά αποδεκτό πρόσωπο. Για να κατανοήσουμε το φαινόμενο, είναι απαραίτητο να εξετάσουμε τον ρόλο της ψυχολογίας. Ο άνθρωπος έχει βαθιά ανάγκη να ανήκει σε ένα σύνολο και να γίνεται αποδεκτός από αυτό. Η εξωτερική εμφάνιση αποτελεί ένα άμεσο και ισχυρό μέσο κοινωνικής ένταξης, καθώς μέσω αυτής το άτομο επιδιώκει τόσο την ταύτιση με τους άλλους όσο και την αν...

Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα μιλήσουμε για τις κεφαλαλγίες και την επίδραση του άγχους σε αυτές.  Στη σημερινή εποχή, πολλοί άνθρωποι παραπονιούνται για πονοκεφάλους που εμφανίζονται συχνά, χωρίς να γνωρίζουν πάντα την αιτία. Ένας από τους πιο σημαντικούς παράγοντες που συνδέονται με την εμφάνιση κεφαλαλγιών είναι το στρες.Αυτή η  ψυχολογική κατάσταση μπορεί όχι μόνο να προκαλέσει κεφαλαλγίες, αλλά και να επιδεινώσει την έντασή τους. Το στρες αποτελεί φυσιολογική αντίδραση του οργανισμού απέναντι σε δύσκολες ή πιεστικές καταστάσεις. Όταν όμως γίνεται χρόνιο, προκαλεί ένταση στους μυς του αυχένα και των ώμων, οδηγώντας σε κεφαλαλγίες τάσης, έναν από τους πιο συχνούς τύπους πονοκεφάλου. Έρευνες δείχνουν ότι το συνεχές στρες μπορεί να μετατρέψει έναν περιστασιακό πονοκέφαλο σε χρόνιο πρόβλημα. Το σώμα «μαθαίνει» να ζει σε κατάσταση πίεσης και το νευρικό σύστημα γίνεται πιο ευαίσθητο στον πόνο. Έτσι, ένα άτομο μπορεί να αρχίσει να υποφέρει από κεφαλαλγίες σχεδόν καθημερ...

Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για την  συγκατοίκηση… Μια λέξη που ακούγεται απλή, αλλά μέσα της κρύβει ένα ολόκληρο σύστημα σχέσεων, αναγκών, φόβων και προσδοκιών. Για κάποιους ανθρώπους, είναι μια όμορφη εμπειρία , μια ευκαιρία να μοιραστούν τη ζωή τους, να νιώσουν σύνδεση, οικειότητα, συντροφικότητα. Για άλλους όμως, η συγκατοίκηση είναι κάτι πολύ πιο δύσκολο. Μπορεί να φέρνει άγχος, ένταση, ή ακόμα και μια αίσθηση απειλής. Δεν είναι όλοι οι άνθρωποι φτιαγμένοι για συγκατοίκηση. Και αυτό δεν είναι ούτε καλό ούτε κακό. Είναι απλώς ανθρώπινο.Πίσω από αυτή τη δυσκολία, πολλές φορές κρύβονται εμπειρίες από τα παιδικά χρόνια. Παιδιά που μεγάλωσαν σε σπίτια γεμάτα ένταση, έλεγχο ή έλλειψη σεβασμού, συχνά δυσκολεύονται ως ενήλικες να νιώσουν άνετα όταν πρέπει να μοιραστούν τον χώρο και τον χρόνο τους με κάποιον άλλον. Ο χώρος τους, τότε, γίνεται ιερός. Ένα καταφύγιο. Και κάθε παραβίαση αυτού του χώρου μπορεί να ξυπνήσει μνήμες και αισθήματα που μοιάζουν δυσανάλογα, ...

Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σου μιλήσω για μια ζήλεια λίγο διαφορετική κάνοντας σου ένα νοητικό πείραμα. Φαντάσου , ότι είσαι σε μια όμορφη σχέση. Όλα πάνε καλά… αλλά ξαφνικά, χωρίς προειδοποίηση, το μυαλό σου αρχίζει να ταξιδεύει όχι στο παρόν, όχι στο μέλλον… αλλά στο παρελθόν. Στο παρελθόν του/της συντρόφου σου. Σκέφτεσαι τις/τους πρώην του/της, τις εμπειρίες του/της, τις στιγμές που είχε πριν από εσένα. Και αυτές οι σκέψεις γυρίζουν ξανά και ξανά, σαν χαλασμένος δίσκος. Αυτό ακριβώς είναι η αναδρομική ζήλια. Δεν υπάρχει απειλή τώρα. Δεν υπάρχει κάτι που να σε απειλεί στην πραγματικότητα. Κι όμως, μέσα σου ξεσπάει καταιγίδα. «Μήπως ήταν  καλύτερη/ος από μένα; Γιατί το έκανε αυτό τότε; Μήπως δεν είμαι αρκετή/ός;» Αυτές οι ερωτήσεις δεν έχουν ποτέ σωστή απάντηση  κι όμως, σε κρατάνε αιχμάλωτη/ο. Η ψυχολογία μπορεί να σου δώσει εξηγήσεις. Οι γνωστικοί ψυχολόγοι θα σου πουν ότι είναι απλώς δυσλειτουργικές σκέψεις που σε σπρώχνουν να συγκρίνεσαι. Η βιολογία θα σου δε...

  Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σου πω ένα ψυχολογικό tip που αξίζει πραγματικά να το κρατήσεις στο μυαλό σου, γιατί μπορεί να αλλάξει τον τρόπο που βλέπεις τις σχέσεις σου με τους ανθρώπους γύρω σου. Σκέψου μια συνηθισμένη κατάσταση: μιλάς με κάποιον και, ξαφνικά, σε διακόπτει. Η πρώτη σου σκέψη μπορεί να είναι: "Δεν με σέβεται. Δεν με ακούει. Δεν ενδιαφέρεται για μένα". Είναι λογικό να το σκεφτούμε έτσι, γιατί η διακοπή μάς κάνει να νιώθουμε ότι χάνουμε τη φωνή μας. Όμως, η ψυχολογία μας δίνει μια διαφορετική οπτική. Όταν κάποιος μας διακόπτει, δεν σημαίνει πάντα πως δεν μας σέβεται. Πολύ συχνά, αυτή η πράξη δείχνει κάτι άλλο: άγχος. Ο άνθρωπος αυτός μπορεί να φοβάται πως αν δεν μιλήσει εκείνη τη στιγμή, θα ξεχάσει τη σκέψη του. Μπορεί να αισθάνεται πίεση να ακουστεί, γιατί νιώθει ότι οι άλλοι δεν τον προσέχουν αρκετά. Ή μπορεί απλά να είναι ενθουσιασμένος με το θέμα και να μη συγκρατείται. Σκέψου κι εσύ τον εαυτό σου: πόσες φορές έχεις διακόψει κάποιον, όχι γιατί...

  Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για το αίσθημα μειονεξίας, αυτό που συχνά αποκαλούμε και «κόμπλεξ». Όλοι οι άνθρωποι, κάποια στιγμή στη ζωή τους, έχουν νιώσει ότι δεν είναι αρκετοί. Ότι δεν είναι τόσο ικανοί, τόσο όμορφοι ή τόσο πετυχημένοι όσο οι άλλοι γύρω τους. Αυτό είναι το αίσθημα μειονεξίας. Μπορεί να έχει βάση σε πραγματικές δυσκολίες – για παράδειγμα, ένα παιδί που δεν τα καταφέρνει τόσο καλά στα μαθήματα – αλλά μπορεί να είναι και εντελώς υποκειμενικό, μια αίσθηση που πηγάζει από συγκρίσεις και από αυστηρές εσωτερικές φωνές. Ο Άλφρεντ Άντλερ, ένας από τους σημαντικούς ψυχολόγους του 20ού αιώνα, υποστήριξε ότι όλοι οι άνθρωποι γεννιούνται με ένα τέτοιο αίσθημα. Στην παιδική ηλικία νιώθουμε μικροί και αδύναμοι μέσα σε έναν κόσμο ενηλίκων. Το κρίσιμο, είπε, δεν είναι αν θα βιώσουμε μειονεξία – γιατί αυτό είναι αναπόφευκτο. Το κρίσιμο είναι πώς θα αντιδράσουμε: θα την αφήσουμε να μας καθηλώσει ή θα την χρησιμοποιήσουμε ως δύναμη για εξέλιξη; Ο Σίγκμουντ Φρ...

  Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για την τάση της εποχής για το λεγόμενο “εύκολο χρήμα”. Στη σύγχρονη κοινωνία παρατηρείται όλο και περισσότερο η αναζήτηση γρήγορου πλουτισμού, είτε μέσα από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης είτε μέσω επενδυτικών ευκαιριών που υπόσχονται άμεσα κέρδη. Η εικόνα της επιτυχίας ταυτίζεται συχνά με την επίδειξη υλικού πλούτου, καλλιεργώντας την ψευδαίσθηση ότι η οικονομική άνεση μπορεί να επιτευχθεί χωρίς κόπο, χωρίς υπομονή και χωρίς βαθύτερο σχεδιασμό. Σε ψυχαναλυτικό επίπεδο, αυτή η τάση εκφράζει βαθύτερες ψυχικές ανάγκες. Η επιθυμία για άμεση ικανοποίηση, η αποφυγή της ματαίωσης και η δυσκολία ανοχής του χρόνου και της αναμονής συναντιούνται στη φαντασίωση του γρήγορου κέρδους. Το χρήμα εδώ δεν λειτουργεί μόνο ως μέσο συναλλαγής αλλά και ως σύμβολο ασφάλειας, αυτοεκτίμησης και κοινωνικής αποδοχής. Η κουλτούρα του “εύκολου χρήματος” αναδεικνύει μια συλλογική δυσκολία να συνδεθούμε με την αξία της προσπάθειας, της συνέχειας και της εσωτε...

Είμαι  η Ανθή Σουβατζόγλου και σήμερα θα σας μιλήσω για την Φρύνη,μια από τις πιο διάσημες εταίρες της αρχαίας Αθήνας.  Μια φορά κι έναν καιρό, στις Θεσπιές της Βοιωτίας, γεννήθηκε ένα κορίτσι με το όνομα Μνησαρέτη. Μα το όνομά της ποτέ δεν θα τη χαρακτήριζε όσο το προσωνύμιο που της χάρισαν: Φρύνη. Το δέρμα της ήταν λευκό και φωτεινό σαν φεγγάρι, τόσο διάφανο που οι άνθρωποι έλεγαν πως θύμιζε τους μικρούς βατράχους της περιοχής, μόλις γεννιούνται. Όταν ήρθε στην Αθήνα, η ομορφιά της γρήγορα τράβηξε τα βλέμματα. Τα συμπόσια των πλουσίων λάμπρυναν με την παρουσία της, και η γοητεία της δεν άφηνε κανέναν ασυγκίνητο. Μα η Φρύνη ήξερε καλά την αξία της.Όταν ένας άντρας της ήταν αντιπαθής είτε τον απέρριπτε εντελώς, είτε του ζητούσε υπέρογκα ποσά.Στην  αντίθετη περίπτωση , όπως τον Διογένη τον κυνικό, τον φιλόσοφο που λάτρευε την ελευθερία και το μυαλό του, προσέφερε τον εαυτό της δωρεάν. Κάποτε, με τα πλούτη που είχε συγκεντρώσει, πρότεινε να ξαναχτίσει τα τείχη της Θήβας, πο...

 Είμαι η Ανθή Σουβατζόγλου και όπως και εσείς , έτσι και εγώ έχω αναρωτηθεί αρκετές φορές , τι συμβαίνει όταν πεθαίνουμε.  Και ενώ γνωρίζω πως  αυτό μου το  ερώτημα , κανείς δεν μπορεί να  μου το απαντήσει με απόλυτη βεβαιότητα, σας βεβαιώνω πως είναι απολύτως φυσικό να το σκεφτόμαστε, γιατί μας αφορά όλους!  Όταν το σώμα σταματά να λειτουργεί, και η καρδιά δεν χτυπά πια, τι γίνεται με αυτό που λέμε «ψυχή» ή «ζωή»; Υπάρχει κάτι που συνεχίζει; Μήπως τελειώνουμε απλά εκείνη τη στιγμή; Ή κάτι άλλο ξεκινά;Πολλοί άνθρωποι πιστεύουν πως η ζωή μετά το θάνατο υπάρχει, με διάφορους τρόπους. Κάποιοι φαντάζονται έναν παράδεισο, ένα μέρος γεμάτο φως και αγάπη, όπου δεν πονάς πια και είσαι μαζί με τους αγαπημένους σου που έφυγαν πριν από σένα. Άλλοι πιστεύουν πως η ψυχή ταξιδεύει σε μια νέα μορφή ζωής, σαν να αλλάζεις βιβλίο αλλά η ιστορία συνεχίζεται. Υπάρχουν και όσοι σκέφτονται πως η ζωή τελειώνει και απλά το σώμα γίνεται χώμα, και η ανάμνηση μας ζει μέσα σε όσους μα...